Muhammet Çoban Hukuk & Danışmanlık

Tüketici Hukuku


Tüketici hukuku, bir mal veya hizmeti ticari ya da mesleki olmayan amaçlarla edinen tüketici ile satıcı ve sağlayıcı arasındaki ilişkileri düzenleyen; sözleşme sürecinde görece güçsüz konumda bulunan tüketiciyi koruma altına alan hukuk dalıdır. Türkiye'de bu alanın temel dayanağı, 28 Mayıs 2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK) ile bu Kanuna dayanılarak çıkarılan yönetmeliklerdir. Uygulama alanı; ayıplı mal ve ayıplı hizmetten mesafeli satışlara, tüketici kredilerinden garanti ve satış sonrası hizmetlere, haksız sözleşme şartlarından abonelik ilişkilerine kadar geniş bir yelpazeye yayılır.

Bu kategoride; ayıplı mal, cayma hakkı, tüketici kredisi, haksız şart, garanti belgesi ve Tüketici Hakem Heyeti başvurusu gibi başlıklarda hazırlanan, güncel mevzuat ve içtihat ekseninde bilgilendirme içeren makalelere ulaşabilirsiniz.

Kısa cevap: 2026 yılında değeri 186.000 TL'nin altında kalan tüketici uyuşmazlıklarında Tüketici Hakem Heyeti görevlidir; bu tutar ve üzerindeki uyuşmazlıklarda ise Tüketici Mahkemesi yetkilidir ve mahkemeye başvurudan önce dava şartı arabuluculuk süreci işletilir.

Tüketici Hukukunda Öne Çıkan Uyuşmazlık Başlıkları

Tüketici hukuku uygulamasında en sık karşılaşılan konular ve hukuki içerik ürettiğimiz başlıca alanlar şunlardır:

  • Ayıplı Mal ve Ayıplı Hizmet: Satın alınan mal ya da hizmetin sözleşmeye veya vaat edilen niteliklere aykırı çıkması hâlinde tüketicinin başvurabileceği seçimlik haklar (sözleşmeden dönme, ayıp oranında bedel indirimi, ücretsiz onarım veya ayıpsız misli ile değişim) TKHK m. 8–16 kapsamında düzenlenir. Ayıplı mala ilişkin taleplerde kural olarak iki yıllık zamanaşımı süresi geçerli olup, konutlar ve gizli ayıp hâlleri bakımından özel süreler uygulanabilir.
  • Mesafeli Satış ve Cayma Hakkı: İnternet, telefon veya diğer uzaktan iletişim araçlarıyla kurulan sözleşmelerde tüketici, kural olarak on dört gün içinde gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden cayma hakkını kullanabilir. İş yeri dışında kurulan sözleşmeler bakımından da benzer koruma öngörülmüştür.
  • Tüketici Kredileri ve Konut Finansmanı: Tüketici kredisi sözleşmeleri, konut finansmanı sözleşmeleri, erken ödeme, cayma hakkı ile bazı masraf ve komisyonların iadesine ilişkin uyuşmazlıklar bu başlık altında ele alınır.
  • Garanti Belgesi ve Satış Sonrası Hizmetler: Garanti kapsamındaki onarım hakları, garanti süresi, azami tamir süresi ve satış sonrası servis yükümlülükleri, tüketicinin en çok başvurduğu alanlardandır.
  • Haksız Şartlar ve Abonelik Sözleşmeleri: Tüketici aleyhine dengesizlik yaratan haksız sözleşme şartlarının geçersizliği ile elektrik, doğal gaz, internet gibi sürekli edim içeren abonelik ilişkilerinden doğan uyuşmazlıklar bu kapsamdadır.
  • Taksitli Satış, Devre Tatil ve Paket Tur: Taksitle satış sözleşmeleri, devre tatil ve uzun süreli tatil hizmeti sözleşmeleri ile paket tur sözleşmelerinden kaynaklanan hak ve yükümlülükler ayrı düzenlemelere tabidir.

Uyuşmazlıklar Nereye Taşınır? Tüketici Hakem Heyeti ve Tüketici Mahkemesi

Tüketici uyuşmazlıklarında görevli mercii belirleyen temel ölçüt, uyuşmazlığın parasal değeridir. Görevli mercii tayin edilirken uyuşmazlığın doğduğu tarih değil, başvurunun yapıldığı tarihteki parasal sınır esas alınır. Bu sınır her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir; 2026 yılına ilişkin sınır, 23 Aralık 2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan tebliğ ile 186.000 TL olarak belirlenmiştir.

ÖlçütTüketici Hakem HeyetiTüketici Mahkemesi
Görev sınırı (2026)186.000 TL'nin altındaki uyuşmazlıklar186.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklar
Başvuru şekliYazılı veya e-Devlet / TÜBİS üzerinden; masrafsızDava dilekçesi ile; yargılama giderlerine tabi
Ön şartAyrı bir ön şart aranmazKural olarak dava şartı arabuluculuk
Yetkili yerTüketicinin yerleşim yeri veya işlemin yapıldığı yerTüketicinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir
Kararın niteliğiTaraflar için bağlayıcı; süresi içinde mahkemeye itiraz edilebilirKesinleşince icra edilebilir mahkeme kararı

Not: Parasal sınırlar her yıl Ocak ayında güncellendiğinden, başvuru öncesinde ilgili yıla ait güncel tutarın teyit edilmesi önem taşır.

Sıkça Sorulan Sorular

Tüketici Hakem Heyetine başvuru ücretli midir?

Tüketici Hakem Heyetine yapılan başvurular ve heyet incelemesi tüketici için ücretsizdir; başvuru yazılı olarak ya da e-Devlet üzerinden yapılabilir.

Hakem heyeti kararına katılmıyorum, ne yapabilirim?

Taraflar, kararın tebliğinden itibaren yasal süre içinde Tüketici Mahkemesine itiraz edebilir. Heyet kararlarına karşı açılan itiraz davalarında arabuluculuk şartı aranmaz.

İnternetten aldığım üründe cayma hakkım var mı?

Mesafeli sözleşmelerde tüketici, kural olarak teslimden itibaren on dört gün içinde gerekçe göstermeksizin cayma hakkını kullanabilir. Bazı ürün ve hizmet türleri için istisnalar bulunur.

Ayıplı üründe hangi haklara sahibim?

Tüketici; sözleşmeden dönme, ayıp oranında bedel indirimi, ücretsiz onarım veya ayıpsız misli ile değişim seçimlik haklarından birini kullanabilir. Talep, malın türüne göre öngörülen zamanaşımı süresi içinde ileri sürülmelidir.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş ya da vekâlet ilişkisi niteliği taşımaz. Tüketici uyuşmazlıkları somut olayın koşullarına ve güncel mevzuata göre değişebildiğinden, hak kaybı yaşanmaması için sürecin ayrıntılı biçimde değerlendirilmesi ve gerektiğinde bir avukattan destek alınması yerinde olur.
12 Ağustos 2026

Kargoda Kaybolan Ürün ve Hasarlı Teslimatta Sorumluluk, Tazminat ve Başvuru Yolları

Kargoya verilen bir ürünün kaybolması (ziya) veya hasarlı teslim edilmesi halinde sorumluluk, uyuşmazlığın taraflarına göre değişir. İnternetten yapılan alışverişlerde muhatap satıcı iken, taşıyıcı ile doğrudan ilişkide TTK m. 875 uygulanır. Tazminat kural olarak kilogram başına 8,33 Özel Çekme Hakkı ile sınırlıdır; ancak taşıyıcının pervasızca davranışı ispatlanırsa bu sınır kalkar. Bildirim süreleri ve zamanaşımı bakımından hak kaybı riski yüksektir.
10 Ağustos 2026

Hakem Heyeti Kararına İtiraz: Süre ve Usul Rehberi

Hakem heyeti kararına itiraz süresi, kararın hangi mekanizmadan çıktığına göre değişir: sigorta tahkiminde 10 gün, tüketici hakem heyetinde 15 gün, genel tahkimde ise bir aylık iptal davası. Bu rehber; 22.01.2026 tarihinden itibaren geçerli parasal sınırları, itirazın usulünü kimin denetleyebileceğine dair içtihadı, tebligat–KEP–UYAP kaynaklı süre hatalarını ve 7589 sayılı Kanun sonrası kısmi talep rejimini doğrulanmış kaynaklarla ele alır.
10 Ağustos 2026

Kilometresi Düşürülmüş Araç ve Hasar Gizleme: Alıcının Hukuki ve Cezai Hakları

İkinci el araç alımında kilometrenin düşürülmesi veya ağır hasar ya da pert kaydının saklanması, Türk Borçlar Kanunu bakımından gizli ayıp; hileli davranışın ispatı halinde Türk Ceza Kanunu bakımından dolandırıcılık teşkil edebilir. Bu rehber; alıcının kayıt sorgulama yükümlülüğünün sınırını, ispat yükünün neden satıcıda olduğunu, ihbar sürelerini, bedel indiriminde nispi metodu, 2024 tarihli Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik ile gelen yeni yükümlülükleri ve 7589 sayılı Kanun sonrası dava usulünü doğrulanmış içtihatla ele alır.
8 Ağustos 2026

Paket Tur Sözleşmesi: Tatil İptali, Sözleşmeden Dönme ve Tazminat Hakları (TKHK m. 51)

Paket tur sözleşmesinde tatilin iptal edilmesi halinde tüketicinin hakları, iptalin kimden kaynaklandığına göre değişir. Düzenleyici kaynaklı iptallerde kesintisiz bedel iadesi ve seçimlik haklar; katılımcının kendi feshinde otuz gün eşiği; mücbir sebep hallerinde ise belgelendirilmiş masraflar dışında tam iade söz konusudur. Sözleşmenin hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi durumunda boşa harcanan tatil zamanı için de tazminat talep edilebilir.
7 Ağustos 2026

Konut Kredisi Erken Kapama: Konut Finansmanı (Mortgage) Sözleşmelerinde Erken Ödeme ve Tazminat

Konut kredisini vadesinden önce kapatmak 6502 sayılı Kanun ile güvence altına alınmış bir tüketici hakkıdır. Banka, erken ödenen tutara isabet eden faiz ve maliyet unsurlarında indirim yapmak zorundadır. Erken ödeme tazminatı ise yalnızca sabit faizli kredilerde, sözleşmede hüküm bulunması kaydıyla ve kalan vadeye göre yüzde bir veya yüzde iki tavanıyla istenebilir. Bu rehber, indirim hesabını, tazminatın sınırlarını, yeniden finansman ayrımını ve 2026 usul rejimini inceler.
6 Ağustos 2026

Ön Ödemeli Konut Satışında Dönme Hakkı ve Teminat Rejimi (TKHK m. 40-46)

Maketten konut alan tüketici, bedeli konutu görmeden ödemeye başlar. 6502 sayılı Kanun bu asimetriyi iki katmanlı bir korumayla dengeler: ilk 14 gün içinde maliyetsiz cayma hakkı, sözleşme tarihinden itibaren 24 aya kadar gerekçesiz dönme hakkı. Bu rehber; dönme bildiriminin usulünü, kademeli tazminat oranlarını, tüketiciden hiçbir bedel istenemeyecek halleri, satıcının teminat yükümlülüğünü ve 180 günlük iade rejimini güncel mevzuat ve doğrulanmış yargı kararlarıyla ele alır.